atölyeler
atölyeler
ENorcid: 0000-0002-1044-1649
üniversite
15 Mart – 22 Mart 2025

MetaMatter

ReCoding Waste into Structure

tarih 15 Mart – 22 Mart 2025
kurum Gebze Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi — INDA (Innovative Crafting and Interdisciplinary Research Society) ve Responsive Ground Research Lab iş birliği
yer Gebze Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi
rol yürütücü (RGRL ekibi)
birlikte RGRL: Fitnat Cimşit Koş, Seben Aşkın Kütükçü, Betül Ozar, Zehra Delerel · INDA: Ataberk Kahraman, Ayşenur Sanlı, Berk Can Ağtaş, Buse Nafiye Kılıçarslan, Demet Öztekinci, Ertuğrul Emre Hüsrev, Muammer Gümüş, Yusuf Çiftci
süre 3 gün: 15 Mart (yüz yüze), 16 Mart (çevrim içi), 22 Mart 2025 (yüz yüze)
katılımcı 10 katılımcı, 5 varyasyon

Plastik atığı hem veri hem tasarım malzemesi olarak ele alan, GTÜ BAP destekli üç günlük tasarım-araştırma atölyesi. Malzeme davranışı, parametrik birlikte çalışabilirlik ve yapay zekâ destekli çevresel geri besleme döngülerini araştıran beş deneysel varyasyon; akustik koşullara, mekânsal bütünleşmeye ve çevresel değişime yanıt veren sistemler kampüste gelişen bir yerleştirmede birleşti.

Atölye, dijital araçların fiziksel malzemenin yerini almadığı, onunla simbiyotik bir ilişki içinde çalıştığı "malzeme hesaplaması" (material computation; Oxman, 2010) yaklaşımına dayandı. Atık malzemeler hem veri hem madde olarak, hesaplamalı olarak analiz edilebilen, yeniden düzenlenebilen ve geliştirilebilen bilgi açısından zengin bir altlık olarak ele alındı. Katılımcılar atık nesneleri tarayarak yüzey topolojilerini, hacimsel verileri ve yapısal özellikleri yakaladı; önceden belirlenmiş geometriler dayatmak yerine malzeme özelliklerinin tasarım sürecini yönlendirmesine izin verildi.

Yaklaşım Deleuze ve Guattari'nin Bin Yayla'da geliştirdiği "biraraya geliş" (agencement) kavramıyla da örtüştü: atıklar hiyerarşik olmayan, heterojen bileşenler olarak Grasshopper'da tabandan yukarı bir mantıkla yeniden birleştirildi. Hibrit dijital-malzeme iş akışı, bütünleşik ekipman ölçeğinde nesneler oluşturma ile öngörülemeyen malzeme ilişkilerine izin verme arasında sürekli bir müzakereye dönüştü; 3B baskılı bağlayıcılar bu bağlantıları güçlendirmek ya da bozmak için kullanıldı.

Atölye GTÜ Bilimsel Araştırma Projeleri kapsamındaki "Parametrik İleri Dönüşüm Modeli ile G.T.Ü. Kampüsünde Plastik Atıkların Alternatif Bir Yüzey Modülüne Dönüştürülmesi" projesi (2024-A-105-19, yürütücü Doç. Dr. Fitnat Cimşit Koş) tarafından desteklendi. Başvuru için temel düzeyde Rhino/Grasshopper bilgisi istendi.

üç evre

  1. Atık Otopsisi (15 Mart, yüz yüze) — malzeme olarak atık ve dijital araçlarla yapısal potansiyeli; fiziksel ve dijital veri envanteri, 3B tarama
  2. Hesaplamalı Prototip (16 Mart, çevrim içi) — atığı dijital ortamda yeniden tanımlayan hesaplamalı yöntemler; parametrik modelleme ve yapay zekâ destekli analiz
  3. Kolektif İnşa (22 Mart, yüz yüze) — dijital olarak işlenmiş atık malzemelerden elle üretim ve kampüste gelişen yerleştirme

üretim

Beş deneysel varyasyon üretildi. (1) Parametrik biçim ve yapısal optimizasyon, modülerlik ve yapay zekâ destekli mekânsal algı: B2 ve B3 taramalarının birleşimiyle genişleyip dönüşebilen modüler sistemler. (2) D2–B3 bütünleşmesi: D5 ara bağlantı olarak heykelsi biçimde işlendi, B3 gerçek ölçüsünde D5'in birleşim noktalarıyla kaynaştırıldı.

(3) Yüzey analizi ve gözeneklilik: E1 nesnesinin nokta bulutu ve gözenek ağı üzerinden, müdahaleler arttıkça birbirine bağlanan boşlukların vektörel bir ağa dönüştüğü gösterildi. (4) Akustik doluluk ve kendi kendine örgütlenen sistem: gözenekli ve monoblok XPS blokların sesi soğuran ya da yansıtan bir koloni olarak yerleşmesi. (5) Yapay zekâ destekli kendiliğinden örgütlenen akustik koloni: top ve yuva bağlantılı modüllerin ses yoğunluğuna göre yön değiştirerek büyüdüğü bir sistem.

Gözlem: 3B tarama ve parametrik modelleme, atığın veri, malzemenin davranış, tasarımın süreç olduğu bir çalışma biçimine dönüştü.

katılımcılar 10

Ayça Eğlence, Berfin Beril Eker, Büşra Soyarslan, Esranur Bucak, Hayal Karataş, İnci Sedef, Meliha Şeyma Kurt, Melike Nur Taşer, Saadet Kavalcı, Semra Sıla Terzioğlu

2. gün çalışma panosu: varyasyonlar, denemeler ve gözenek analizleri (ekran kaydı).
Atık otopsisi: XPS atık parçasının el tarayıcısıyla 3B taranması.
Taranan atık nesneler ve ekranda oluşan nokta bulutu (Seben Aşkın Kütükçü'nün paylaşımı).
2. gün, "Digital Crafting": taranmış atık nesnenin dijital modeli.

görseller

MetaMatter — görsel 1 MetaMatter — görsel 2 MetaMatter — görsel 3 MetaMatter — görsel 4 MetaMatter — görsel 5 MetaMatter — görsel 6 MetaMatter — görsel 7 MetaMatter — görsel 8 MetaMatter — görsel 9 MetaMatter — görsel 10 MetaMatter — görsel 11 MetaMatter — görsel 12 MetaMatter — görsel 13 MetaMatter — görsel 14

Görseller: Responsive Ground Research Lab ve INDA atölye paylaşımları (2025); videolar: atölye çalışma panosu ekran kaydı ve atölye sırasında çekilen tarama kayıtları (2025).